موسسه آموزش عالی مهرالبرز موسسه آموزش عالی مهرالبرز
Skip Navigation Links
 به نام خداوند حکیم

اولين دانشگاه مجازی رسماً به بهره‌برداری رسيد.

این خبر گرچه کوتاه بود اما آرمانی بود که محقق شد.

بعد از سالها مطالعه ، امكان‌سنجي ، تأمين زيرساختها و برنامه‌ريزي و مديريت و با بهره‌مندي از تجارب بين‌الملل، دانشگاه مجازي مهرالبرز با پذيرش نخستين دوره Master در رشته مديريت فناوري اطلاعات آغاز به كار نموده است. افتتاحيه برنامه آموزشي دانشگاه همراه با معارفه دانشجويان و اساتيد در روز پنج‌شنبه 20 دي ماه 87 برگزار گرديد. دانشگاه مجازي مهرالبرز در ارديبهشت 1381 مطالعات اوليه خود را با همكاري دانشگاه ولنگانگ استراليا (معتبرترين دانشگاه غيردولتي استراليا و داراي اعتبار بين‌المللي و رتبه 200 در جهان) آغاز بكار نمود. هيئت مؤسس دانشگاه با علاقمندي و تلاش‌هاي فراوان مطالعاتي ، مديريتي و استفاده از تجارب دانشگاه‌هاي معتبر جهان براي طراحي الگوي مناسب علمي آموزشي متناسب با فرهنگ و جامعه ايران بعمل آورد.
تعامل با وزارت علوم براي تبيين ضرورت حمايت و پشتيباني از الگوي نوين آموزشي و كسب مجوزهاي قانوني ، تعامل و ارتباط با نهادهاي مرتبط و مؤثر از جمله دبيرخانه شوراي عالي اطلاع‌رساني، سازمان مديريت و برنامه‌ريزي كشور، وزارت ICT و ... از اولويت‌هاي برنامه‌ها و فعاليت‌هاي هيئت مؤسس بوده است.
طي مراحلي قانوني و اداري در وزارت علوم كه متأسفانه داراي ساختاري غيرهوشمند و غيرپاسخگوست و گاهاً اقدامات اوليه اداري ماه‌ها و بلكه بيش از يكسال طول كشيده است از يك جهت موجب طولاني شدن اقدامات و برنامه‌ها شد و از طرف ديگر فرصت مطالعه و بررسي بيشتري براي مؤسسين دانشگاه فراهم نمود كه با ژرف‌نگري و مطالعه همه جانبه برنامه‌هاي دانشگاه را طراحي و اجرا نمايند.

آنچه در اين مسير بيش از همه مورد اهتمام بود "ارائه الگوي توسعه يافته دانشگاهي متناسب با آخرين استانداردهاي علمي و بين‌المللي جهان بویژه در حوزه آموزش مبتني بر فناوري" است.

دانشگاه مهرالبرز در اين مسير از 3 مزيت قابل اتكاء برخوردار بوده است:

الف: نيروی انسانی متخصص و متعهد:
اعضاء هيئت مؤسس و هيئت امناء و مديريت دانشگاه از پيش‌كسوتان حوزه آموزش بويژه E-Learning و داراي تجارب طولاني و دانش فراوان در بخش برنامه‌ريزي آموزشي بوده‌اند. چنين مجموعه‌اي در يك نهاد دانشگاهي غيردولتي تقريباً كم‌نظير و منحصر است. نو آوری های آموزشي بيش از هر امري به منابع انساني متخصص و كاردان و با تجربه نياز دارد. اساتید ، دستیاران ، مدیران آموزشی و فنی و اعضاء هیئت علمی عموما" از دانشگاههای معتبر داخلی چون دانشگاه شریف ، دانشگاه تهران ، دانشگاه علامه و دانشگاه تربیت معلم تهران هستند و این پشتوانه ارزشمندی برای توسعه علمی دانشگاه است.
ب: تجارب مديريتی:
از ديگر مزاياي مجموعه دانشگاهي مهرالبرز برخورداري از كادر مديريت مجرب ، قوي ، توانمند و آشنائي به مسائل اساسي كشور از جمله آموزش عالي و نيازمنديهاي آموزشي جامعه ايراني ماست. بسياري از بخش‌هاي اساسي كشور هنوز مديريت را بعنوان يك علم نپذيرفته‌اند و بهمين دليل بي‌ثباتي در سياستها، برنامه‌ها و راهبردهاي كلي و اتخاذ روش آزمون و خطا از شيوه‌هاي معمول و متداول نظام مديريت ماست. دانشگاه مهرالبرز توانسته است با استقرار مديريت علمي در دانشگاه نسبت به تقويت استانداردهاي علمي، آموزشي، مديريت، سخت‌افزارها و نرم‌افزارها و تدوين برنامه‌هاي راهبردي اقدام نمايد. آنچه در به کارگیری فناوری اطلاعات به ویژه در حوزه آموزش نیازمند است دانشICT نیست بلکه اندیشه به کارگیری این دانش که همان مدیریت است وامروز جامعه ما برای بهره مندی ازاین مهمترین پدیده قرن بیستم به مدیریت علمی نیاز مند است.
ج: همکاریهای علمی و بین المللی :
سومين مزيت دانشگاه مهرالبرز تعامل با دانشگاه‌هاي بين‌الملل و توسعه همكاري‌هاي علمي، آموزشي و فني بوده است. آموزش مبتني بر الكترونيك تجربه جديدي است كه ابتدا در آمريكا و اروپا آغاز شده است و كمتر از 30 سال از قدمت آن مي‌گذرد (و موفق‌ترين الگوي دانشگاهي آن درحال حاضر در آمريكا، دانشگاه Phoenix كه در حال حاضر با بيش از 290 هزار دانشجو و دانشگاه Athabasca در كانادا مي‌باشد) در طي سالهاي تأسيس ، مطالعات تطبيقي، تعاملات و ارتباطات گسترده‌اي با مراكز دانشگاهي معتبر دنيا به منظور آشنايي با تجارب و بررسي زمينه‌هاي همكاري انجام شده است و خوشبختانه از توفيق نسبتاً مناسبي برخوردار بوده است، بنحويكه با تعدادی از دانشگاه‌ها تفاهم‌نامه‌هاي همكاري به امضاء رسیده است و با برخي از دانشگاه‌ها در حال عقد قرارداد همكاري هستيم. آنچه در اين مسير مهم بوده است، اراده جدی برای بهره‌مندي همه‌جانبه از تجارب علمي و آموزشي دانشگاههای پیشرفته و پرهيز از روش آزمون و خطا بوده است. بنظر ما تجارب علمي تجربه بشري است و بايد بنحو صحيح از آن استفاده نمود. تعامل با دانشگاه‌هاي معتبر جهان، تبادل اطلاعات و تجارب، بررسي زمينه‌هاي همكاري و انجام تفاهمات مشترك همكاري در برنامه‌ريزي اجرا از راهبردهاي اساسي دانشگاه مهرالبرز بوده است كه تاكنون منجر به توفيقات ارزشمندي نیز شده است. گرچه هنوز مسیر طولانی تا به روز رسانی آن داریم.

 اين مزيت‌ها موجب گرديد كه دانشگاه مهرالبرز امروز بعد از 5 سال تجربه ، مطالعه ، برنامه‌ريزي و اجرا از زير ساختار مناسبي براي ارائه خدمات آموزشي با كيفيت بالا و قابل قبولي برخوردار گذشته است و شايد بتوان گفت همه استانداردهاي لازم براي شروع يك برنامه رسمي را پيش‌بيني نموده و تلاش دارد به الگوئي مناسب برای فعالیت يك دانشگاه مجازي با استانداردهاي جهاني برسد.
از نظر ما الگوي E-Learning مبتني بر نظريه بدرالخان* (الگوی هشت ضلعی)می تواند گزينه ای مناسب براي برپايي يك دانشگاه مجازي باشد. مطالعات و تحقيقات ما در سالهاي اخير بيانگر اين است كه ساختار هشت ضلعي تئوري بدرالهدي خان مي‌تواند مبناي استانداردسازي يك دانشگاه مجازي باشد. اين مهم طي سال‌هاي گذشته مبناي سياستگذاري برنامه های‌ آموزشي، تأمين زيرساختها، تهيه محتوي الكترونيكي ، تأمين استاد ، پيش‌بيني دستياران آموزشي (TA) و حتي ساختار اداري دانشگاه بوده است. بالطبع بومي‌سازي، متناسب‌سازي آن با مؤلفه‌هاي آموزشي و فرهنگي ايران و مقررات و رويه‌هاي آموزش عالي همراه مدنظر بوده است.

در ساختار دانشگاه مهرالبرز چند مؤلفه بیشتر مورد تاکید و توجه است :
الف: محتوي (Content)
ب: كادر علمي اعم از اساتید ودستیاران
ج: زيرساختهاي فني و ارتباطي (پرتال آموزشي) كه ذيلاً به اختصار اشاره مي‌شوند:

الف) محتوی يا Content : يكي از مؤلفه‌هاي اصلي يادگيري الكترونيكي ، محتوي و اجزاي توليد محتوي (Learning Object) مي‌باشد. محتوي دروس دانشگاهي در ساده‌ترين شكل ديجيتالي بودن و يا E-Book نمودن آن است اما آنچه محتوي در محیط e_learning را مهم می کند ساختار ياددهي- يادگيري و یا بعبارتی ديگر درخت يادگيري است. در دانشگاه مهرالبرز تلاش شده است به اين موضوع بسيار توجه شود كه محتوي الكترونيكي دروس بگونه‌اي طراحي و اجرا شود كه بتواند به فرايند يادگيري دانشجويان كمك نمايد. و امر یادگیری با محوریت دانشجویان محقق گردد و نقش اساتید و منابع آموزشی تسهیل کننده و راهنما باشد و بعلاوه با استفاده از امکانات چند رسانه ای
(Multimadia) یادگیری موثر و ماندگار شود.
ب) كادر علمی : از ويژگي‌هاي ديگر زيرساخت‌هاي دانشگاه مهرالبرز ، اهتمام به تأمين كادر علمي متناسب با محيط الكترونيكي است. در ساختار آموزش دانشگاه اساتيد و دستياران (TA) جايگاه ويژه‌اي دارند. اساتيد در محيط E-Learning علاوه بر توانائي‌هاي علمي و تجربي بايد با ابزارهاي نوين آموزشي در محيط اينترنت آشنا و بلكه مسلط باشد، تسلط بر تايپ و نرم‌افزار‌هاي آموزش از قبيل LMC، CLMS، Virtual class و ... از الزامات تدريس در محيط الكترونيكي است. در اين دانشگاه تلاش شده است اساتيدي انتخاب شوند كه علاوه بر بالا بودن اعتبار علمي و تجربي از مهارتهاي مذكور برخوردار باشند و بهمين منظور كليه اساتيد قبل از تدریس موظف به شركت در دوره آموزشي، توجيهي تدريس در محيط مجازي مي‌شوند و براي اساتيد گواهينامه تدريس در دانشگا مجازي صادر مي‌گردد. علاوه بر اساتيد، دستياران (TA) داراي هويت مستقل، واقعي و مؤثر پيش‌بيني درساختار آموزشی پیش بینی شده اند و داراي نقش و جايگاه ويژه‌اي هستند، بنحويكه در طول هفته حداقل 15 ساعت آموزشي بعنوان دستيار اساتيد نسبت به راهنمائي و كمك دانشجويان اقدام خواهند نمود. دستياران از اركان يادگيري الكترونيكي محسوب مي‌شوند و نقش ممتاز ی در فرايند يادگيري ايفا مي‌نمايند. یادگیری بدون حضور دستیار ان به اهداف خود نخواهد رسید. دستياران عموماً از فارغ‌التحصيلان رشته‌هاي مرتبط (MBA يا MIT) هستند و ضمن برخورداري از توانمنديهاي علمي و عملي همگان موظف به شركت در دوره‌هاي آموزشي و توجيهي تدريس در فضاي مجازي خواهند بود و شرط حضور در كنار اساتيد طي نمودن دوره آموزشي ، توجيهي تؤام با موفقيت مي‌باشد.
ج) زيرساخت‌های فنی و ارتباطی: محيط آموزش الكترونيكي محيط تعاملي است، تعامل دانشجو با استاد تعامل دانشجو با دانشجو و تعامل دانشجو با دستياران و با محيط و بستر E-Learning از الزامات آموزش الکترونیکی است. اين تعامل و ارتباط فقط از طريق زيرساختهاي فني و ارتباطي فراهم خواهد شد، هر ميزان زيرساخت‌هاي ارتباطي ، سهل تر ، كامل‌تر و در دسترس باشد ، يادگيري در محيط مجازي مناسب‌تر صورت مي‌پذيرد.
در دانشگاه مهرالبرز تلاش شده است اين مهم بنحو شايسته‌اي انجام گردد. گر چه محدوديتهاي پرتال آموزشي در ايران فراوان است و متأسفانه تجربه موفقی در ايران در دسترس نيست، اما دانشگاه از ابتداي تأسيس با شناسايي و استفاده از ظرفيت مركز ICT پيشرفته دانشگاه شريف توانسته است نياز خود را تأمين نمايد و با استقرار و تست و آزمايش پرتال طي يكسال و اندي گذشته امروز با آمادگي كامل نسبت به اجراي دوره در بستر E-Learnin اقدام نمايد.
پرتال آموزشي مهرالبرز دارای قابليت‌هاي كامل آموزش در محيط الكترونيكي است. LMS، LCMS، Virtual class، TTS و ... مهمترين قابليت‌هاي پرتال آموزشي مهرالبرز است.
ناگفته های تاسیس و راه اندازی یک دانشگاه الکترونیکی فراوان است که باید به فرصت دیگری موکول نمود آنچه بیان شده است سرخط مباحث مهم دراین حوزه است و بالطبع باید در گذر زمان به انتظار نتایج آن نشست .در عین حال همه این اقدامات را سرفصل های آغاز این راه تصور نمود تادر آینده به همت اساتید ،دانشجویان و کادر مدیریت دانشگاه گامهای کامل تری برای ارتقاء و بهبود برنامه ها و اقدامات بر داشت.
          ان شاء الله و به امید روزهای بهتر وفردائی روشن تر.

         رحیم عبادی : 20/10/86